AI for Good გაეროს წამყვანი პლატფორმაა, რომელიც ხელოვნური ინტელექტის ინოვაციებს გლობალური გამოწვევების გადაჭრაზე ამახვილებს. 2017 წელს საერთაშორისო ელექტრომაკავშირებელი კავშირმა (ITU) — გაეროს ციფრული ტექნოლოგიების სპეციალიზებულმა სააგენტომ — შვეიცარიის მთავრობასთან და 50-ზე მეტ გაეროს სააგენტოსთან ერთად ეს ინიციატივა ჩამოაყალიბა. მიზანია მეცნიერების, მთავრობების, კომპანიებისა და სამოქალაქო საზოგადოების გაერთიანება, რათა AI-ს ის გამოყენებები გამოიკვეთოს და გაფართოვდეს, რომლებიც გაეროს მდგრადი განვითარების მიზნებს ემსახურება.
რას აკეთებს AI for Good
პლატფორმა სამ სვეტზე ეყრდნობა: გადაწყვეტები და ცოდნა (AI-ს წარმატებული გამოყენებების პოვნა და გაზიარება), უნარები და შესაძლებლობები (AI-ს ექსპერტიზის განვითარება ნაკლებად განვითარებულ რეგიონებში) და სტანდარტები და პოლიტიკა (პასუხისმგებლიანი AI-ს ჩარჩოების შემუშავება). საზოგადოებაში 180-ზე მეტ ქვეყნის 55 000-ზე მეტი ექსპერტი და ლიდერია გაერთიანებული.
ყოველწლიურად ჟენევაში, შვეიცარიაში, AI for Good Global Summit-ი იმართება — გაეროს ყველაზე მასშტაბური AI-ს პლატფორმა — სადაც ინოვატორები და პოლიტიკოსები პრაქტიკულ გადაწყვეტებს წარადგენენ და პარტნიორობებს ამყარებენ. 2026 წლის სამიტი 7–10 ივლისს, Palexpo-ში გაიმართა.
პრობლემა, რომლის გადაჭრასაც ეცდება: ციფრული ნაპრალი
AI for Good-ის მისიის ცენტრში სერიოზული გლობალური უთანასწოება დგას. ციფრული ნაპრალი — ციფრულ ტექნოლოგიებზე წვდომის მქონეთა და მის გარეშე მყოფთა შორის უფსკრული — ისეთი ღრმაა, რომ დღეს მსოფლიოში დაახლოებით 2,2 მილიარდი ადამიანი ინტერნეტს ვერ სარგებლობს. დაბალშემოსავლიანი ქვეყნების მხოლოდ 27% არის ინტერნეტზე, მაშინ როდესაც მაღალშემოსავლიანი ქვეყნებში ეს მაჩვენებელი 93%-ს შეადგენს.
ეს ნაპრალი „AI-ს ნაპრალად“ გადაიქცევა, თუ ვითარება არ შეიცვლა: AI ეკონომიკებს, ჯანდაცვასა და განათლებას სწრაფად ცვლის, და ინფრასტრუქტურის, უნარებისა ან მონაცემების გარეშე, ქვეყნებს — განსაკუთრებით განვითარებად სამყაროში — კიდევ უფრო ჩამორჩენის საფრთხე ემუქრება. AI for Good-ის მიზანია ეს სცენარი თავიდან ავიცილოთ, AI-ს განვითარება საყოველთაო სარგებლისაკენ მიმართვით.
სახეობრივი გამოყენებები
ინიციატივა მრავალ სფეროში კონკრეტულ პროექტებს ფინანსდება და ხელს უწყობს:
ჯანდაცვა. სუბსაჰარის აფრიკაში AI-ს ინსტრუმენტები მკერდის რენტგენებს ანალიზებს ტუბერკულოზის გამოსავლენად — სადაც სპეციალისტ-ექიმები ნაკლებია. WHO, ITU და WIPO ერთობლივად ხელს უწყობენ AI-ს ჯანდაცვის სისტემებში განვითარებად ქვეყნებში GI-AI4H ინიციატივის ფარგლებში.
სოფლის მეურნეობა. მალავიში „Ulangizi“ სახელის გენერაციული AI ჩათბოტი ადგილობრივ ჩიჩეუა ენაზე ფერმერებს პერსონალიზებულ სოფლის მეურნეობის რჩევებს სთავაზობს — კულტურების მართვასა და კლიმატთან ადაპტაციაში ეხმარება.
კლიმატი. მაროკოს მასშტაბური მზის ელექტrostanciები AI-ს იყენებენ მზის გამოსხივების პროგნოზირებისა და პანელების კუთხის რეალურ დროში ოპტიმიზაციისათვის. მეცნიერების პროგნოზით, AI-ს ეფექტიანობამ ენერგეტიკაში, ტრანსპორტსა და სოფლის მეურნეობაში 2035 წლისთვის ყოველწლიური ემისიები 3–5 მილიარდი ტონით შეიძლება შეამციროს.
განათლება. რუანდამ და ინდოეთმა ეროვნულ სკოლის სასწავლო გეგმაში AI-ს წიგნიერება ჩართეს ინიციატივის მხარდაჭერით, „მასწავლებელი — პირველ რიგში“ სქემის გამოყენებით.
როგორ ჩაერთოთ პლატფორმაში
AI for Good-ის ვებსაიტი — aiforgood.itu.int — ყველასათვის ხელმისაწვდომია. მეცნიერებს, სტარტაპებს და პოლიტიკოსებს შეუძლიათ საზოგადოებაში გაწევრიანდნენ, Innovation Factory-ში პროექტები წარადგინონ ან Robotics for Good Youth Challenge-ში მონაწილეობა მიიღონ. ღია პლატფორმა უფასოა; ჟენევის წლიური სამიტი რეგისტრაციას მოითხოვს.
სიახლეებში
2026 წლის ივლისში გაეროსა და ITU-მ AI for Good Global Commission დააარსეს — 44-წევრიანი მაღალი დონის ორგანო, რომლის თანათავმჯდომარეები არიან რუანდის პრეზიდენტი პოლ კაგამე და Salesforce-ის CEO მარქ ბენიოფი. კომისიის მანდატია AI სისტემებისადმი ნდობის განმტკიცება და ფართოდ მასშტაბური ეკონომიკური და სოციალური სარგებლის მიწოდება, განსაკუთრები ყურადღებით ციფრული ნაპრალის შევიწროებაზე.
იხილეთ ჩვენი სიახლე: გაეროსა და ITU-მ ციფრული ნაპრალის დასაძლევად AI for Good-ის კომისია შექმნეს
წყაროები: AI for Good — About Us; ITU AI for Good (Wikipedia); Digital divide (Wikipedia)