საქართველოს კონკურენციისა და მომხმარებელთა დაცვის სააგენტომ (GCCA) დაადგინა, რომ თბილისში დარეგისტრირებულმა ამანათების გადამგზავნმა კომპანიამ დაარღვია მომხმარებელთა დაცვის კანონმდებლობა — კლიენტის საჩივარს მხოლოდ AI ჩატბოტით პასუხობდა, ადამიანთან დაკავშირების საშუალების გარეშე.
რა მოხდა
საქმე ეხება კომპანია USA2Georgia-ს (დარეგისტრირებული როგორც Titiel USA Group LLC), რომელიც საქართველოში მცხოვრებ მომხმარებლებს აშშ-დან შეძენილი საქონლის გადმოგზავნის სერვისს სთავაზობს. GCCA-ს 29 ივლისს გამოქვეყნებული გადაწყვეტილების მიხედვით, მომხმარებელმა, რომელმაც საერთაშორისო გადაზიდვისა და შენახვის მომსახურება გადაიხადა, ვერ მიიღო თავისი ამანათი და არაერთხელ მიმართა კომპანიას დახმარებისთვის. თითოეულ ჯერზე AI-ზე დაფუძნებული მომხმარებელთა მომსახურების სისტემა ერთსა და იმავე ავტომატურ პასუხს უგზავნიდა — პრობლემას არ წყვეტდა და თანამშრომელთანაც არ აკავშირებდა.
სააგენტომ დაადგინა, რომ ეს არღვევდა საქართველოს კანონს „მომხმარებლის უფლებების დაცვის შესახებ“, რომელიც მოვაჭრეებს მომხმარებელთან ეფექტური და შეუფერხებელი კომუნიკაციის უზრუნველყოფას ავალდებულებს. „ხელოვნური ინტელექტისა და სხვა ინოვაციური ტექნოლოგიების გამოყენება მოვაჭრეებს მომხმარებელთა წინაშე საკანონმდებლო ვალდებულებებისგან არ ათავისუფლებს“, — აღნიშნულია GCCA-ს გადაწყვეტილებაში.
რა მოეთხოვება კომპანიას
GCCA-ს განცხადებით, USA2Georgia-ს ერთი თვე აქვს, დაზარალებულ მომხმარებელს დაუბრუნოს დარღვეული უფლებები და საკუთარი მხარდაჭერის სისტემა კანონმდებლობასთან შესაბამისობაში მოიყვანოს. თუ ეს არ მოხდება, კომპანიას წინა წლის შემოსავლის 2%-მდე ჯარიმა ემუქრება, ხოლო განმეორებითი დარღვევა 12 თვის განმავლობაში ჯარიმას გააორმაგებს.
საცდელი შემთხვევა AI-სთვის ქართულ ბიზნესში
გადაწყვეტილება ისეთ დროს მოდის, როცა AI-ის დანერგვა ქართულ კერძო სექტორში სწრაფად მატულობს — ბოლოდროინდელი BAG-ის კვლევის მიხედვით, ქართული კომპანიების 84% უკვე ნერგავს AI-ს სამუშაო პროცესების ნაწილში, ხშირად მომხმარებელთან ურთიერთობის ჩატბოტების ჩათვლით. სააგენტოს გადაწყვეტილება მიანიშნებს, რომ მარეგულირებლები ნებისმიერი ავტომატური მხარდაჭერის სისტემის მიღმა ადამიანთან დაკავშირების შესაძლებლობას მოითხოვენ — საკითხი, რომელსაც ევროკავშირთან მოვაჭრე ქართული ბიზნესებიც EU AI Act-ის მოთხოვნების ფარგლებში აწყდებიან.