Anthropic-მა, სან-ფრანცისკოში დაფუძნებულმა AI-ის კომპანიამ, ოფიციალურად დაადანაშაულა ჩინური Alibaba Group Claude-ის მოდელების კოპირებაში, ე.წ. მოდელის დისტილაციის მეთოდის გამოყენებით.
10 ივნისს გაგზავნილ წერილში აშშ-ის სენატის საბანკო, საბინაო და სამეურნეო კომიტეტისადმი, Anthropic-მა განაცხადა, რომ Alibaba-სა და მის AI-კვლევის განყოფილებასთან დაკავშირებულმა ოპერატორებმა 2026 წლის 22 აპრილიდან 5 ივნისამდე Claude-ზე დაახლოებით 25,000 ყალბი ანგარიში შექმნეს და სულ 28.8 მილიონი შეკითხვა გაუგზავნეს.
Anthopic-მა ეს ოპერაცია „ყველაზე მასშტაბური ცნობილი შეტევად” შეაფასა, რომელიც კომპანიის წინააღმდეგ ოდესმე განხორციელებულა.
რა არის მოდელის დისტილაცია?
მოდელის დისტილაცია ტექნიკაა, რომლის დროსაც სუსტი AI სისტემა ვარჯიშობს ძლიერი სისტემის გამომავალ პასუხებზე. ამ გზით შესაძლებელია მოწინავე შესაძლებლობების ასლის შექმნა გაცილებით იაფად, ვიდრე ამ შესაძლებლობების დამოუკიდებლად განვითარება.
Anthopic-ის ბრალდებით, Alibaba-მ ეს მეთოდი გამოიყენა მისი ყველაზე მოწინავე მოდელის — Mythos Preview-ის — შესაძლებლობების ამოღებისთვის, განსაკუთრებით კი პროგრამული ინჟინერიის და ავტონომიური მსჯელობის სფეროებში, Alibaba-ს Qwen მოდელის გასაუმჯობესებლად.
Anthopic-ის თქმით, ამ ოპერაციის წარმატებით დასრულება „ჩინეთს საშუალებას მისცემდა, სწრაფად მიეღწია Anthropic-ის ყველაზე მოწინავე სისტემების შესაძლებლობებამდე.”
Alibaba უარყოფს ბრალდებებს
Alibaba-მ კომენტარის მოთხოვნაზე არ უპასუხა. კომპანია ადრეც უარყოფდა მსგავს ბრალდებებს. ბრალდებები დამოუკიდებლად ვერ გადამოწმდა.
ინტელექტუალური საკუთრების ახალი სახის რისკი
ეს შემთხვევა AI ინდუსტრიაში სულ უფრო მზარდ დაუცველობაზე ამახვილებს ყურადღებას. ტრადიციული კიბერშეტევებისგან განსხვავებით, დისტილაციის შეტევისთვის მოდელის საიდუმლო კოდი ან შიდა მონაცემები არ სჭირდება — საკმარისია საჯარო ინტერფეისთან მასიური ურთიერთქმედება.
ანალიტიკოსები ამ ფენომენს „AI-ის სფეროში ინტელექტუალური საკუთრების დაუცველობის ახალ კატეგორიად” მიიჩნევენ, რომელიც პრობლემას ქმნის ყველასთვის, ვინც მოწინავე AI-ს შესაძლებლობებს საჯარო ინტერფეისის გავლით სთავაზობს.
რას მოუტანს ეს საქართველოს
2026 წლის შუა პერიოდისათვის საქართველოს AI-ის სფეროში სამართლებრივი ჩარჩო პრაქტიკულად ჩამოყალიბებული არ არის — ქვეყანას არ გააჩნია სპეციალური კანონი, მარეგულირებელი ორგანო ან ყოვლისმომცველი ეროვნული AI-ის სტრატეგია. ამავდროულად, მთავრობამ 2026–2029 წლებისთვის AI-ის კვლევის ცენტრის შექმნისათვის 18.4 მილიონი დოლარი გამოყო, რაც იმის ნიშანია, რომ ეს სფერო პოლიტიკური პრიორიტეტი ხდება.
Anthopic-Alibaba-ს დავა ხაზს უსვამს სამართლებრივ ხარვეზს, რომელსაც საქართველო, ისევე როგორც სხვა ქვეყნები, ჯერ არ მიმართავს: ინტელექტუალური საკუთრების და კიბერდანაშაულის შესახებ კანონმდებლობა AI-ის დისტილაციის საფრთხეს გათვალისწინებული არ ჰყავს. ევროკავშირის AI-ის რეგულაციებთან შეთანხმების კურსს გამავალ ქართველ კანონმდებლებს ეს საქმე კარგ სამუშაო მაგალითს წარმოადგენს: სამომავლო AI კანონმდებლობაში AI მოდელის არაავტორიზებული კოპირების პირდაპირი აკრძალვის შეტანა.